Η Λεμεσός δεν είναι πια μια πόλη που μπορείς να την περιγράψεις με μία λέξη.
Ζω στην πόλη περισσότερο από τη μισή μου ζωή και μεγαλώνοντας την παρακολουθώ και εκείνη να αλλάζει, να μετατρέπεται, να μεταλλάσσεται, να αφομοιώνεται στα σημεία της εποχής. Ωστόσο οι ρυθμοί και η αλλαγές δεν είναι καθολικές. Η πόλη καλπάζει σε ορισμένα σημεία και αντιστέκεται σθεναρά σε όποια αλλαγή σε κάποια άλλα.
Γι’ αυτό δεν την χαρακτηρίζει πλέον μία λέξη.
Δεν είναι μόνο παραθαλάσσια, ούτε μόνο κοσμοπολίτικη, ούτε μόνο «παραδοσιακή». Είναι όλα αυτά μαζί — και συχνά την ίδια στιγμή. Οι αντιθέσεις της δεν κρύβονται· απλώνονται σε λίγα μόλις τετραγωνικά χιλιόμετρα.
Στη Μαρίνα Λεμεσού, ο περίπατος γίνεται ανάμεσα σε σκάφη εκατομμυρίων, πολυτελή διαμερίσματα που δεν τολμάς να ρωτήσεις τιμές και ενοίκια και σε εστιατόρια με διεθνή προφίλ και μεγάλες απαιτήσεις. Λίγα λεπτά πιο μέσα, στην Παλιά Πόλη, τα στενά παραμένουν ίδια εδώ και δεκαετίες: μικρά μαγαζιά, παλιά σπίτια, γνώριμα πρόσωπα που απλώς ρυτίδιασαν αλλά δεν άλλαξαν.
Δεν πρόκειται απλώς για δύο διαφορετικές εικόνες· πρόκειται για δύο τρόπους ζωής που συνυπάρχουν χωρίς να συγχωνεύονται.
Αυτή η αντίθεση δεν είναι καινούργια. Αυτό που αλλάζει είναι η απόσταση μεταξύ τους.
Ο Μόλος Λεμεσού αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα. Εκεί συναντιούνται όλοι: οικογένειες, εργαζόμενοι, ξένοι κάτοικοι, τουρίστες, ηλικιωμένοι που κάνουν την καθημερινή τους βόλτα.
Είναι ένας χώρος που παραμένει κοινός, παρά την ευρύτερη αλλαγή της πόλης. Ό,τι κι αν χτίζεται γύρω του, ο Μόλος διατηρεί τον ρόλο του ως ουδέτερο έδαφος. Ένα μαγνητικό πεδίο που εξαλείφει κοινωνικές τάξεις, οικονομικές επιφάνειες και καταγωγές και καλεί τους ανθρώπους να τον απολαύσουν με μοναδικό όρο να συνυπάρξουν.
Λίγο πιο μακριά ωστόσο οι διαφορές αρχίζουν να γίνονται πιο ορατές. Η Γερμασόγεια ζει σε ρυθμούς διαφορετικούς από τον Άη Γιάννη ας πούμε. Στη μία πλευρά, πολυκατοικίες με θέα τη θάλασσα, διεθνή σχολεία, αγγλικά και ρωσικά να ακούγονται τόσο συχνά όσο και τα ελληνικά. Στην άλλη, γειτονιές που διατηρούν τον καθημερινό τους χαρακτήρα, με φούρνους, καφενεία και ανθρώπους που γνωρίζονται μεταξύ τους.
Ακόμη πιο έντονη είναι η αντίθεση στην Αγία Νάπα Λεμεσού. Εκεί όπου ο κόσμος βγαίνει το βράδυ. Μουσική και μπόλικος τουρισμός. Οκταράκια από το επιπλέον ποτό και ακαπέλα τραγούδια μόλις περάσει η ώρα και αρχίσουν να αδειάζουν τα νυχτερινά μαγαζιά.
Το πρωί όμως η ίδια περιοχή επανέρχεται στη ρουτίνα της πόλης: καφέδες, επαγγελματικά ραντεβού, καθημερινές μετακινήσεις. Μία διπλή ταυτότητα, μέρος της κανονικότητας.
Παρά την έντονη ανάπτυξη, κάποια πράγματα παραμένουν ίδια. Η σχέση της Λεμεσού με τη θάλασσα δεν άλλαξε — απλώς απέκτησε περισσότερες όψεις. Η ανάγκη για έξοδο, κοινωνικότητα και ζωή «έξω» συνεχίζει να καθορίζει τον ρυθμό της πόλης. Και, ίσως πιο σημαντικό, η αίσθηση ότι η Λεμεσός δεν ακολουθεί ποτέ πλήρως κανόνες: προσαρμόζεται, αλλά δεν εξομοιώνεται.
Η οικονομική άνθηση έφερε νέες ευκαιρίες, νέους ανθρώπους και μια διεθνή ταυτότητα που δύσκολα αγνοείται. Ταυτόχρονα, όμως, δημιούργησε πίεση: στην αγορά κατοικίας, στην καθημερινότητα, στην αίσθηση του «ανήκειν».
Η Λεμεσός δεν είναι πια ίδια για όλους — και αυτό είναι ίσως η μεγαλύτερη της αντίθεση (ή και το μεγαλύτερο της πρόβλημα).
Κι όμως: η πόλη δεν δείχνει να διαλέγει πλευρά. Δεν εγκαταλείπει το παρελθόν της, ούτε αρνείται το μέλλον της. Συνεχίζει να ζει ανάμεσα σε δύο κόσμους, χωρίς να κλείνει εντελώς την πόρτα σε κανέναν. Η Λεμεσός δεν προσπαθεί να γίνει κάτι συγκεκριμένο. Προσπαθεί (μερικές φορές με υπέρμετρο ζήλο και χωρίς αισθητικό αποτέλεσμα) να χωρέσει τα πάντα.
Και αυτό, αποδεικνύεται τελικά, το πιο σταθερό της χαρακτηριστικό.
Νίκος Κατσαρός
