Γράφει ο Παπα – Ράτσης
Μπορεί ένας πόλεμος να θεωρηθεί το κακό που τοποθετείται πριν το “…αμιγές καλού” στη γνωστή ρήση;
Κανονικά, αν επρόκειτο να επιλέξουμε, θα προτιμούσαμε να μη γίνονταν ποτέ και πουθενά πόλεμοι. Κι αν αυτό μας στοίχιζε λίγη γνώση και εμπειρία, χαλάλι. Θα …ζήσουμε και χωρίς αυτά. Κυριολεκτικά.
Ωστόσο, όπως όλοι οι πόλεμοι, έτσι κι αυτός που έφτασε (ή και φτάνει) πιο κοντά μας από ποτέ τα τελευταία χρόνια, θα μπορούσε να θεωρηθεί μια αφορμή για να βγάλουμε κάποια πολύ… «καλά» συμπεράσματα.
ΓΥΜΝΟΙ ΚΑΙ ΑΠΡΟΣΤΑΤΕΥΤΟΙ
Κατ’ αρχάς να συνειδητοποιήσουμε τη γύμνια μας όσον αφορά την ικανότητά μας να αμυνθούμε. Όχι, δεν είναι λύση η στρατιωτικοποίηση και ο άκρατος εξοπλισμός. Όπως αποδεικνύει η ιστορία, αυτό δεν ήταν ποτέ λύση — παρά μόνο αιτία αλόγιστου και μαζικού θανάτου. Άλλωστε, όσο κι αν εξοπλιστούμε, όπως φαίνεται και στις πλέον εξοπλισμένες χώρες της περιοχής (το Ιράν και το Ισραήλ), ποτέ δεν είναι αρκετά για να αποφευχθεί ο πολύς θάνατος.
Η λύση για χώρες σαν κι εμάς είναι η αποστασιοποίηση και η μη συμμετοχή. Και αυτό είναι που μας φέρνει στο δεύτερο συμπέρασμα.
ΟΙ ΒΡΕΤΑΝΙΚΕΣ ΒΑΣΕΙΣ
Δεν είναι βαρόμετρο ασφάλειας. Το αντίθετο, όπως φάνηκε στη δεδομένη κρίση. Το ότι βρίσκονται εδώ, στο νησί, το μόνο που επιφέρει είναι ορατότητα και μετατροπή του νησιού σε στόχο.
Αν δεν υπήρχαν, απλά — για άλλη μια φορά — θα βρισκόμασταν μεσοτοιχία με έναν πόλεμο που δεν θα μας επηρέαζε στο παραμικρό όσον αφορά την ασφάλεια. Διότι κατά τ’ άλλα μάς αφορά και μάς καίει…
ΚΑΤΑΦΥΓΙΑ
Δεν είναι ότι είμαστε τίποτα «παρθένοι» από στρατιωτικές… εμπειρίες. Κάθε κάποια χρόνια είχαμε και έχουμε κάτι να μας απασχολεί. Άλλωστε ατυχήσαμε να είμαστε η μοναδική χώρα-σταυροδρόμι τριών ηπείρων.
Εδώ και 52 χρόνια είμαστε και διαιρεμένο νησί, με το βόρειο, κατεχόμενο μέρος μας να είναι όντως από τα πλέον «φορτωμένα» με στρατιωτικό εξοπλισμό στην ευρύτερη περιοχή.
Οπότε θα ήταν λογικό, θα έλεγε κανείς, τα καταφύγιά μας να είναι εξοπλισμένα, «τακτοποιημένα», καθαρά, λειτουργικά και έτοιμα να μας υποδεχθούν. Όπως διαπιστώσαμε όμως, με τον (όχι και τόσο) δύσκολο τρόπο — αφού τελικά δεν χρειάστηκε να τα χρησιμοποιήσουμε — μόνο έτοιμα δεν είναι.
Υπάρχουν καταφύγια για το 30% του πληθυσμού και ακόμη κι αυτά είναι σκανδαλωδώς ανέτοιμα και καταχωνιασμένα σαν παλιά κειμήλια που κανένας δεν χρησιμοποιεί ή θυμάται πια.
Ελπίζω αυτός ο δύσκολος τρόπος με τον οποίο το συνειδητοποιήσαμε να ήταν αρκετός για να αλλάξει κάτι. Να μην έχουμε καταφύγια μόνο σε χάρτες αλλά και στην πραγματικότητα.
ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ… ΣΥΜΜΑΧΩΝ ΜΑΣ
Αυτό κι αν ήταν χαστούκι που περιμέναμε — αλλά παρ’ όλ’ αυτά μάς ξάφνιασε.
Στάλθηκαν και F-16 και φρεγάτες και αντιαεροπορικά συστήματα εν πλω και δεν ξέρω τι άλλο που δεν μάθαμε. Ήρθαν ωστόσο όντως για να προστατεύσουν εμάς;
Δυστυχώς, απ’ ό,τι φαίνεται, όχι.
Αν προστατευόμασταν, θα ήταν λόγω του βασιλικού. Διότι αυτό ήμασταν, είμαστε και θα είμαστε πάντα: η γλάστρα του βασιλικού.
Οι φρεγάτες έκοβαν πιο συχνά βόλτες στα ισραηλινά παράλια — και το λέγαμε περιπολίες. Τα F-16 επίσης. Έκαναν τη γύρα τους στα «σημεία ενδιαφέροντος». Δηλαδή στις βρετανικές βάσεις και τα πέριξ αυτών.
Και είναι ένα ευτύχημα ότι δεν μάθαμε ποτέ με τον σκληρό τρόπο ποιους και πού πραγματικά θα προστάτευαν σε μια πραγματικά δύσκολη συγκυρία, όπου θα γινόταν στόχος η περιοχή μας.
Προσωπική εκτίμηση — και όχι γεγονός, να το σημειώσω — αλλά υποψιάζομαι ότι αν κινδύνευαν ταυτόχρονα η γειτονιά μου, οι στρατιωτικές εγκαταστάσεις στο Ακρωτήρι και το εβραϊκό σχολείο στη Λάρνακα, μάλλον τώρα που μιλάμε δεν θα είχα γειτονιά.
ΚΑΙ ΕΝΑ ΜΠΟΝΟΥΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΧΡΗΣΙΜΟ
Αν αξιολογούσα προσωπικά την κατάσταση που βιώνουμε — ή καλύτερα παραλίγο να βιώσουμε — τις τελευταίες δεκαπέντε μέρες, θα έλεγα πως το χρησιμότερο συμπέρασμα, σε ατομικό και όχι συλλογικό επίπεδο, είναι ότι η ζωή είναι μικρή.
Είναι εύθραυστη και χωρίς εγγυήσεις.
Στο μόνο κομμάτι, λοιπόν, που μας αναλογεί εξ ολοκλήρου η ευθύνη και η επιλογή, ας την κάνουμε όσο περισσότερο να αξίζει.
Δεν χρειάζεται να βρεθούμε αγκαλιά με τον θάνατο για να εκτιμήσουμε τη ζωή.
Ας κάνουμε, ας πούμε, ας προσπαθήσουμε σήμερα αυτά που κρατάμε για αύριο, θεωρώντας ότι έχουμε χρόνο.
Βλέπεις, ο χρόνος τελικά είναι ρευστός και η διάρκειά του ασαφής.
Και σε αυτά τα «καλά», προϊόντα του κακού που — δεν έγινε αλλά — θα μπορούσε να γίνει, αυτό το τελευταίο ίσως να είναι και το πιο καλό απ’ τα καλά.
